Zout

Zout is de bekendste smaakmaker in ons voedsel. Kun je dik worden van zout? Nee, zout bevat geen calorieën. Door zout kun je wel vocht vasthouden en daardoor (tijdelijk) zwaarder worden.
Toch moet je voorzichtig zijn met het gebruik van zout en, zoals het advies van de Gezondheidsraad en de Hartstichting luidt, je houden aan maximaal 6 gram zout per dag voor iedereen die 9 jaar en ouder is.
Voor kinderen onder de 9 jaar is er een aangepast advies. De maximale hoeveelheid zout voor 1-3 jarigen is 4 gram per dag en 1,2 gram natrium per dag. Voor 4-8 jarigen is dit 4,5 gram zout per dag en 1,8 gram natrium per dag. Vanaf 9 jaar en ouder is het advies maximaal 6 gram zout per dag en 2,4 gram natrium per dag.

Natrium (zout) heeft verschillende functies in het lichaam:

  • Natrium is belangrijk voor het regelen van de vochtbalans. Naast natrium spelen ook chloride en kalium hier een belangrijke rol bij.
  • Natrium is betrokken bij het regelen van de bloeddruk.
  • Natrium is nodig voor een goede werking van de spier- en zenuwcellen.

Je lichaam heeft al voldoende aan 1 tot 3 gram per dag.

Zout noemen we ook wel keukenzout, natriumchloride (NaCI). Eén gram keukenzout bestaat uit 0,4 gram natrium en 0,6 gram chloride. Natrium is het stofje dat de bloeddruk verhoogt en waar je op moet letten dat je niet teveel binnen krijgt. Een hoge bloeddruk verhoogt de kans op het krijgen van een hartinfarct of beroerte. Minder zout eten verkleint de kans op hart- en vaatziekten. Teveel zout eten kan leiden tot nierziekten. Er zijn aanwijzingen dat door te zout eten het risico op maagkanker toeneemt.

Mensen met overgewicht moeten extra letten op hun zoutinname, omdat mensen met overgewicht een hoger risico op hoge bloeddruk hebben.
Ouderen moeten ook voorzichtig zijn met zoutinname, omdat de werking van de nieren achteruit als je ouder wordt. Daardoor verwijderen ze minder natrium uit het lichaam.

Er zijn verschillende soorten zout verkrijgbaar:

  • Keuken- of tafelzout. Aan vrijwel al het keukenzout wordt in Nederland jodium toegevoegd.
  • Bakkerszout. Dit is zout dat wordt gebruikt voor het bakken van brood en broodvervangers. Aan dit zout mag in Nederland meer jodium worden toegevoegd dan aan keukenzout.
  • Zeezout, Himalayazout en Keltisch zout. Dit zout bestaat net als keukenzout voornamelijk uit natriumchloride, maar er is geen jodium aan toegevoegd. Als je zout gebruikt wordt geadviseerd zout met toegevoegd jodium te gebruiken.
  • Jozo bewust of Lo Salt. Dit zijn zoutmengsels waarin een deel van het natrium is vervangen door kalium en magnesium. Deze zoutmengels zijn niet geschikt voor mensen met slechte nieren en mensen die bepaalde plaspillen of onstekingsremmers gebruiken.

Mg natrium en mg zout in producten

De maximale hoeveelheid per dag is 2400 mg natrium en 6000 mg zout

Op de onderstaande lijst staan natriumarme producten.
Natriumarme producten, evenals dieetzout, bevatten veel kalium. In combinatie met bepaalde medicijnen kan een hoge kaliuminname gevaarlijk zijn.
Overleg eerst met uw arts of apotheek over het gebruik van deze producten.

eenheid mg natrium mg zout
Melk / melkproducten
Melk / karnemelk 150 ml 70 175
kwark1 1 portie / 150 gram 60 150
yoghurt / vla 1 portie / 150 gram 90 225
pudding (instant) 1 portie / 150 gram 250 625
Koffiemelk 1 cupje van 8 ml 10 25
Versnaperingen, hartig
frikandel 1 stuks, 75 gram 830 2075
augurk, zoet / zoetzuur 1 stuks, 10 gram 35 87
noten, gezouten 1 eetlepel, 20 gram 60 150
noten, ongezouten 1 eetlepel, 20 gram 0 0
zoute biscuitjes 2 stuks, 10 gram 60 150
gerookte paling 10 gram (1 toastje) 50 125
brie 10 gram (1 toastje) 50 125
(huzaren) slaatje 100 gram 420 1050
kroket 1 stuks, 75 gram 450 1125
zalm, gerookt, voor 1 toastje 10 gram 130 325
chips, natriumarm 100 gram 50 125
Versnaperingen, zoet
drop 5 stuks 40 100
biscuit, koek, speculaas 1 stuks 50 125
(appel)taart 1 punt 110 275
chocola 1 reep, 45 gram 50 125
banketstaaf 1 stukje, 50 gram 120 300
(room)ijs 1 portie, 100ml 100 250
Diversen
zout, keuken- / zee- 1 gram, 1/2 theelepel 400 1000
aroma, strooi- 1 gram 250 625
aroma, strooi-, natriumarm 1 gram
aroma, vloeibaar 4 ml, 1 theelepel 250 625
aroma, vloeibaar, natriumarm 4 ml, 1 theelepel
mayonaise 1 eetlepel 60 150
mayonaise, natriumarm 1 eetlepel
currysaus 1 sauslepel, 25 ml 580 1450
ketchup 1 sauslepel, 25 ml 300 750
ketjap manis (= zoet) 1 eetlepel 730 1825
ketjap asin (= zout) 1 eetlepel 819 2047
ketjap natriumarm 1 eetlepel 5 12
kant-en-klare sauzen 1 sauslepel, 25 ml 200 500
pindasaus uit pot 1 eetlepel 140 350
tomatenpuree 1 eetlepel, 20 gram 20 50
sambal 1 theelepel 140 350
kant-en-klare maaltijden 1 maaltijd / 400 gram 1750 4375
Fruit
alle fruit 1 schaaltje / stuks 0 0
eenheid mg natrium mg zout
Brood en broodvervangers
wit/bruin/volkorenbrood 1 snee 190 475
brood natriumarm 1 snee 15 37
pistolet bruin/wit 1 stuks 300 750
volkorenbeschuit / cracker 1 stuks 30 75
beschuit natriumarm 1 stuks
krenten / rozijnenbrood met of zonder spijs 1 snee 120 300
krentenbol 1 stuks 150 375
knäckebröd 1 stuks 60 150
licht roggebrood 1 stuks 150 375
donker roggebrood 1 stuks 190 475
(volkoren) ontbijtkoek 1 plak 50 125
ontbijtkoek natriumarm 1 plak
croissant 1 stuks 370 925
pap (gemiddeld) schaaltje, 150 ml 100 250
Graanproducten
cornflakes 1 portie, 30 gram 200 500
muesli 1 portie, 30 gram 10 25
Broodbeleg
kaas, oud voor 1 snee 210 525
kaas, jong voor 1 snee 160 400
kaas, 25-30% minder zout voor 1 snee 120 300
kaas, natriumarm voor 1 snee 30 75
smeerkaas voor 1 snee 200 500
kees-kaas voor 1 snee 120 300
pindakaas voor 1 snee 40 100
pindakaas, natriumarm voor 1 snee
kipfilet, fricandeau voor 1 snee 10 25
hüttenkäse voor 1 snee 70 175
vleeswaren (gemiddeld) voor 1 snee 200 500
vleeswaren natriumarm voor 1 snee
rauwe ham voor 1 snee 300 750
rookvlees gezouten voor 1 snee 300 750
rookvlees licht gezouten  voor 1 snee 200 500
rosbief voor 1 snee 20 50
worstsoorten voor 1 snee 200 500
chocoladehagelslag voor 1 snee 10 25
jam/appelstroop voor 1 snee
vruchtenhagel voor 1 snee
Soep / bouillon
bouillon (blikjes, korrels) 1 kop, 200 ml 600 1500
bouillon (blikjes, korrels) natriumarm 1 kop, 200 ml 120 300
bouillonblokje 1 blokje / liter 1900 4750
cup-a-soup (gemiddeld) 1 zakje 640 1600
soep uit pak of blik 1 kop, 200 ml 950 2375
eenheid mg natrium mg zout
Vlees, kip, vis, vegetarische producten
rundvlees, ongezouten 1 stuk, 100 gram 60 150
vis, ongezouten 1 stuk, 100 gram 100 250
haring, zure 1 stuks, 75 gram 610 1525
haring, zoute 1 stuks, 75 gram 820 2050
makreel, gestoomd 100 gram 250 625
makreel, gerookt 100 gram 525 1312
tilapiafilet 1 stuks, 100 gram 50 125
lekkerbekje 1 stuks, 145 gram 760 1900
vissticks 2 stuks (60 gram) 260 650
zalm, gegrild 1 moot, 105 gram 100 250
kip / kipfilet, ongezouten 1 stuk, 100 gram 60 150
rookworst 1 stuk, 100 gram 890 2225
rollade, kip- of rund- 1 stuk, 80 gram 540 1350
ei zonder zout 1 stuks 80 200
tahoe 100 gram 7 17
vegetarische schnitzel 1 stuks 510 1275
vegetarische kipstukjes 1 portie, 80 gram 600 1500
Groenten
groenten, vers/gekookt, ongezouten 150 gram 0 – 75 0 – 187
groenten uit blik of glas 150 gram 400 1000
zuurkool 150 gram 900 2250
zuurkool, natriumarm 150 gram 50 125
tomaat 1 stuks
Aardappelen / deegwaren / rijst
aardappelen ongezouten
aardappelkroket 1 stuks, 30 gram 140 350
aardappelpuree, instant, bereid 2 opscheplepels 250 625
frites, ongezouten 1 zakje, 150 gram
macaroni, gekookt, ongezouten 2 opscheplepels
rijst, gekookt, ongezouten 2 opscheplepels
Dranken
bier 1 glas, 250 ml 15 37
(light) frisdranken 1 glas, 250 ml 40 100
(bron)water 1 glas, 250 ml 10 25
mineraalwater 1 glas, 250 ml 100 250
tomatensap 1 glas, 150 ml 250 625
vruchtensap  1 glas, 150 ml 5 12
wijn, rood/rosé  1 glas, 150 ml 15 37
wijn, wit  1 glas, 150 ml 5 15
  • Verzadigde en onverzadigde vetten

  • Middelomtrek

  • Alcohol

Neem contact met mij op